IMG_20201201_160419 [@tutibooksir]

انتشار «چتری با پروانه‌های سفید»، «تو یک جهانگردی» و «جنگل برای همه» در اسپانیا

سه عنوان از کتاب‌های طوطی که حق نشر آن‌ها به زبان اسپانیایی فروخته شده بود، توسط انتشارات لامالتا منتشر شدند.

«چتری با پروانه‌های سفید» نوشته‌ی فرهاد حسن‌زاده روایت‌گر سه داستان موازی است که به‌هم گره خورده‌اند. غزاله بیگدلو تصویرگر این کتاب است که به دوسالانه‌ی تصویرگری براتیسلاوا راه یافته و از سوی دوسالانه‌ی نشان شیرازه تقدیر شده است. چتری با پروانه‌های سفید که حق نشر آن به زبان چینی و کره‌ای نیز فروخته شده، برگزیده‌ی شورای کتاب کودک است و به فهرست‌های لاک‌پشت پرنده و رشد نیز راه یافته است.

«تو یک جهانگردی» داستان یک برادر و خواهر است که با آتش جنگ و ویرانی روبه‌رو شده‌اند و حالا تصمیم گرفته‌اند از شهر و دیار خود مهاجرات کنند. شهرزاد شهرجردی آن‌ها را به جهانگرد تشبیه کرده است که در مسیر سفر سختی‌های زیادی برایشان پیش می‌آید اما از تصمیم خود دست نمی‌کشند. این کتاب با تصویرگری غزل فتح‌الهی سال گذشته به کاتالوگ تصویرگری قلم طلایی بلگراد راه یافت. حق نشر این کتاب به زبان هلندی نیز فروخته شده است.

«جنگل برای همه»با روایت داستانی تصویری و بدون کلام به اهمیت حفظ محیط‌زیست و ارتباط دوستانه با حیوانات می‌پردازد. این کتاب ترکیبی است از هنر داستان‌نویسی، تصویرگری، اُریگامی و عکاسی. نازنین عباسی تصویرگر این کتاب است که از سوی داوران فهرست لاک‌پشت پرنده، ۶ لاک‌پشت دریافت کرده است. علیرضا علاءالدینی کار طراحی و ساخت اُریگامی‌ها را انجام داده و بهداد شیرمحمدی عکاس کتاب است.

این سه کتاب را لارنس شیمل برای کودکان اسپانیایی‌زبان ترجمه کرده است.

+ خبرگزاری مهر

cover-to-yek-jahangardi-@tutibooksir

ویدیو: تو یک جهانگردی

«تو یک جهانگردی» قصه‌ی یک خواهر و برادر است که مجبور به مهاجرت می‌شوند و در این راه برایشان اتفاق‌های گوناگونی می‌افتد تا به جایی برسند که زندگی مطابق خواسته‌شان پیش برود.

rooze ketab

۲۴ آبان؛ روز کتاب و کتاب‌خوانی

?‌
بابام همیشه می‌گفت: پسر جان تا می‌توانی کتاب بخوان. انسان از کتاب خواندن خیلی چیزها یاد می‌گیرد.

یکی از روزهای تابستان بود. پیش بابام رفتم و گفتم: «بابا، یک کتاب به من بدهید!»

بابام خیلی خوش‌حال شد که من می‌خواهم کتاب بخوانم. از قَفَسه‌ی کتاب، یکی از کتاب‌هایی را که تازه برایم خریده بود بیرون کشید و به من داد.

نگاهی به کتاب کردم و گفتم: «باباجان، این را نمی‌خواهم. از آن کتاب‌های بزرگ می‌خواهم که خودتان می‌خوانید.»

بابام تَعَجُّب کرد، ولی باز هم خوش‌حال شد. یکی از کتاب‌هایش را به من داد، ولی یک کتاب دیگر خواستم و باز هم یک کتاب دیگر.

آن سه کتابِ خیلی بزرگ و سنگین را روی سرم گذاشتم و رفتم توی حیاط.

بابام راه افتاد و آمد تا ببیند که با آن کتاب‌ها چه‌کار می‌خواهم بکنم. وقتی که مرا دید، از تعجّب پیپَش از دَهانَش افتاد. آخر، آلبالوهای رسیده هم خیلی خوش‌مَزه بودند!
?
شما کدام را انتخاب می‌کنید: کتاب، آلبالو یا اینکه هر دو؟

۲۴ آبان، روز کتاب و کتاب‌خوانی گرامی باد.

tk-khal-ch2-1

تک‌خال؛ انقلاب لبخند

آبتین در خانواده‌ای ورزشکار به دنیا می‌آید اما روحیه و علاقه‌ی خودش با سایر اعضای خانواده‌اش متفاوت است. همین تفاوت باعث می‌شود تا از جانب پدرش و دیگر اعضای خانواده تحت فشار قرار گیرد. همه‌ی اعضای خانواده آبتین ورزشکاران مدال‌آوری هستند که تمام در و دیوار خانه پوشیده از تصاویر قهرمانی آنان است. اما با وجود مدال‌هایی که بر گردنشان است، چهره‌شان راضی و شاد به نظر نمی‌رسد. تا اینکه آبتین برای شاد ماندن خودش و راضی کردن خانواده‌اش دست به یک تغییر و انقلاب می‌زند.

با گسترش فضای مجازی و نشان دادن مردم از جزئیات زندگی خود، معضل «شبیه شدن به دیگری» بیش از پیش به چشم می‌آید. والدین دوست دارند فرزندشان شبیه به کودکی خودشان یا فرزند دیگران شود چرا که امروزه مهم‌ترین چیز برای افراد «تأیید» و «پذیرفته» شدنشان توسط بقیه است. سوار شدن روی موجی که همه بر آن سوار هستند، باعث می‌شود که خانواده‌ها از یک چیز غافل شوند و آن هم «شادی» فرزندشان است. در همین راستا کودک هم از همان سال‌های ابتدایی زندگی‌اش یاد می‌گیرد دنبال چیزی برود که به چشم بقیه بیاید. کمتر کسی هست که از همان بچگی برای «خود» بودن تلاش کند و در این مسیر، «شاد بودن» انتخاب اولش باشد.

تک خال داستان یکی از همین خانواده‌هاست. از همان ابتدای داستان ما درگیر آبتین می‌شویم. آبتینی که مایه‌ی ننگ خانواده‌اش است؛ چون نه مثل خاندانش خال بزرگی بالای لبش دارد، نه مثل آن‌ها غذا می‌خورد، نه خواب‌هایش شبیه به آن‌هاست و نه حتی علاقه‌ای به ورزشکار شدن دارد. خانواده‌ی او همه‌ی تلاش‌شان را می‌کنند تا آبتین را شبیه به خودشان کنند. اما برعکس آن‌ها، آبتین هیچ تلاشی برای شبیه شدن به کسی، نمی‌کند. او خودش است. با مدل خودش راه می‌رود، غذا می‌خورد، خواب می‌بیند و علاقه‌اش را دنبال می‌کند. گاهی «باید»هایی که از جانب پدرش می‌شنود مثل یک پتک بر سرش فرو می‌آید اما هیچ‌گاه برای پذیرفته شدن، خلاف میلش عمل نمی‌کند. در خانواده‌ی‌ قهرمان‌پروری که مدال‌آوری باید موروثی باشد تا افراد این‌گونه تحسین دیگران را برانگیزند، بزرگ شدن شخصیت متفاوتی مثل آبتین، بحرانی‌ست که همه در نوع خود تلاش می‌کنند تا آن را حل کنند. آبتین خودش و علاقه‌هایش را می‌شناسد، اعتماد به نفس دارد، از این که شبیه کسی نیست واهمه‌ای ندارد و برای همین است که از موضع خودش کوتاه نمی‌آید و دست به انقلابی بزرگ در خانواده می‌زند.

«آبتین دوست نداشت خانواده‌اش را ناامید کند. بدتر از همه این‌که اصلا دوست نداشت پدرش را این‌طور ناراحت ببیند.» ابراهیمی در این قسمت از کتاب نشان می‌دهد که کودک می‌تواند مخالف خانواده‌اش باشد و دنبال علاقه‌اش برود اما این مخالفت می‌تواند بدون جنگ و عصیان باشد. بدون این‌که بی‌احترامی یا سرکشی‌ای از جانب فرزند رخ دهد. این که آبتین همان‌قدر که علاقه‌های خودش برایش مهم است، شاد کردن و ناراحت نبودن پدرش هم برایش اهمیت دارد، نکته‌ی مثبت و ظریفی است که ابراهیمی در کتاب به آن اشاره می‌کند.

پیام ابراهیمی، نویسنده‌ی این کتاب، متولد آذر ماه سال ۱۳۶۷ است. در دانشگاه فیزیک هسته‌ای خوانده اما الان بیشتر به‌عنوان نویسنده شناخته می‌شود تا مهندس. اولین کتاب او با عنوان «فرودگاه لطفاً!» در سال ۱۳۹۱ توسط نشر پایان به چاپ رسید. او علاوه‌ بر این‌که برای کودکان و نوجوانان می‌نویسد، مترجم کتاب‌هایی برای این رده‌سنی هم هست. بررسی آثار شاعران جهان، نقد فیلم و داستان‌نویسی در مطبوعات و نوشتن فیلمنامه‌ی انیمیشن از فعالیت‌های دیگر پیام ابراهیمی است.

علاوه‌بر محتوای کتاب تک‌خال، تصویرگری‌هایش هم مخاطب را درگیر خودش می‌کند. در تصویرهای تک‌خال ما آبتین را کوچک و خانواده‌اش را بزرگ و غول‌پیکر می‌بینیم. شاید دلیل کوچکی آبتین این است که او یک تنه باید برای خود بودنش تلاش کند و دلیل غول‌پیکر بودن خانواده و اجدادش این است که آن‌ها قدرت بیشتری دارند.

رضا دالوند تصویرگر این کتاب، دارای مدرک کارشناسی ارشد گرافیک و عضو انجمن تصویرگران است. او در چندین نمایشگاه داخلی و خارجی شرکت کرده و جوایز زیادی نیز گرفته است. از جمله این جوایز می‌توان به جایزه‌ی جشنواره‌ی بین‌المللی تصویرگری افدستا (۱۳۹۲) و جایزه‌ی قلم طلایی دوسالانه‌ی بلگراد (۲۰۱۳) اشاره کرد. برای کتاب تک خال هم لوح افتخاری نمایشگاه تصویرگری شارجه را در سال ۲۰۱۸ گرفته است.

این کتاب در لیست بهترین کتاب‌های فصل بهار ۹۷ از نگاه لاک پشت پرنده قرار گرفته و در سال ۲۰۱۸ منتخب نمایشگاه بولونیا شده است.

عطیه میرزا امیری
وینش

تالین-2020 [@tutibooksir]

«برادر مزاحم من» و «جهان مال من است» در سه‌سالانه‌ی تصویرگری تالین

?
تصاویر کتاب‌های «برادر مزاحم من» اثر مهسا هدایتی و «جهان مال من است» اثر هاله قربانی به سه‌سالانه‌ی تصویرگری تالین راه یافتند.

کتاب «برادر مزاحم من» با تصویرگری مهسا هدایتی، نوشته‌ی بابک صابری سال گذشته از سوی طوطی برای گروه سنی بالای شش سال منتشر شد و «جهان مال من است» با تصویرگری هاله قربانی، نوشته‌ی تهمینه حدادی به‌زودی منتشر خواهد شد.

به این دو تصویرگر هنرمند تبریک می‌گوییم و برایشان آرزوی موفقیت‌های روزافزون داریم.

?️ علی بوذری، تصویرگر کتاب «نخودک و دیو کلک»، یکی از اعضای هیئت داوران این رویداد تصویرگری بود.

anderson-2020 [@tutibooksir]

نامزدهای ایرانی جایزه هانس کریستین اندرسن در سال ۲۰۲۲ مشخص شدند

شورای کتاب کودک، جمشید خانیان را در بخش نویسندگی و پژمان رحیمی‌زاده را در بخش تصویرگری به‌عنوان نامزدهای ایرانی جایزه جهانی هانس کریستین اندرسن ۲۰۲۲ به دفتر بین‌المللی کتاب برای نسل جوان معرفی کرد.

?️ جمشید خانیان، نویسنده‌ی کتاب «ادسون آرانتس دو ناسیمنتو و خرگوش هیمالیایی‌اش»، تاکنون موفق به دریافت جوایز و افتخارات بسیاری شده است. آثار خانیان به دلیل تاکید بر مسائلِ انسانِ امروز؛ همچون جنگ، مهاجرت، تبعیض، تنهایی و…، رسیدن به سبک نوشتاری خاص با تاکید بر فُرم، تکنیک، جنبه‌های زیبایی‌شناسانه‌ زبانِ روایت و توجه ویژه به شخصیت و همچنین برانگیختن کنجکاوی، پرسشگری و رشد تفکر انتقادی در مخاطبان تاثیر ماندگاری بر رشد ادبیات نوجوان گذاشته‌اند.

?️ پژمان رحیمی‌زاده، نویسنده و تصویرگر کتاب «خوابی پر از گوسفند»، برای بار دوم به عنوان نامزد ایرانی جایزه هانس کریستین اندرسن انتخاب شده است. رحیمی‌زاده در سال ۲۰۱۶ نیز نامزد دریافت جایزه اندرسن بود و در رقابت با تصویرگران مطرح جهان موفق شد به فهرست پنج تصویرگر برتر راه یابد.
قدرت او در روایتگری تصاویر، خلق آثار با بن‌مایه‌های فرهنگ ایرانی، هماهنگی هنرمندانه میان گونه‌های متنوع ادبی با سبک‌های تصویرگری، خلاقیت و مهارت بسیار در تکنیک و ترکیب‌بندی و طراحی، رسیدن به سبک شخصی و تداوم در خلق اثرِ با کیفیت در حوزه ادبیات کودک و درنهایت تربیت چند نسل از تصویرگران جوان برخی از دلایل انتخاب مجدد «رحیمی‌زاده» برای مهم‌ترین جایزه ادبیات کودک و نوجوان جهان است.

? جایزه هانس کریستین اندرسن که به نوبل کوچک معروف است هر دو سال یک‌بار به مجموعه آثار یک نویسنده و یک تصویرگر، برای یک‌عمر فعالیت حرفه‌ای در حوزه ادبیات کودک، از سوی دفتر بین‌المللی کتاب برای نسل جوان اهدا می‌شود. تداوم در تولید ادبیات کودک، خلق آثار بدیع، اصیل و هنرمندانه و داشتن سهمی پایدار در پیشبرد ادبیات کودک جهان از معيارهاى انتخاب نويسنده‌ها و تصويرگران است.

? برای این دو هنرمند عزیز آرزوی موفقیت می‌کنیم و امیدواریم همیشه راوی خبرهای خوش باشیم.

ketabhaye montakhab lakposht1398-1 [@tutibooksir]

کتاب‌های طوطی در فهرست بهار ۱۳۹۸ لاک‌پشت پرنده

 

کتاب‌های طوطی به فهرست سی‌وسوم لاک‌پشت پرنده که مربوط به کتاب‌های برگزیده‌ی بهار ۱۳۹۸ است راه یافتند.

در این فهرست نام همه‌ی کتاب‌های طوطی که اواخر زمستان ۹۷ و در بهار ۹۸ منتشر شده‌اند دیده می‌شود.

?????
? حق دارم کودک باشم
نویسنده: آلن سر
تصویرگر: اورلیا فرانتی
مترجم: مهناز کاظمی

? ادسون آرانتس دو ناسیمنتو و خرگوش هیمالیایی‌اش
نویسنده: جمشید خانیان
????
? برف و آفتاب (داستان بیژن و منیژه)
نویسنده: فرهاد حسن‌زاده

? آن‌سوی دریای مردگان
نویسنده: معصومه میرابوطالبی

? این پی‌پی مال کیه؟
نویسنده: دارین لاند
تصویرگر: کلسی اوسید
مترجم: سارا قربانی برزی

? دره‌ی هزار دارکوب
نویسنده: اعظم مهدوی
تصویرگر: سحر دانشی

? فقط همه‌ی ما
نویسنده: لورنتس پاولی
تصویرگر: کاترین شرر
مترجم: پروانه عروج‌نیا

? اما و مامان و مامانی
نویسنده: لورنتس پاولی
تصویرگر: کاترین شرر
مترجم: شیرین هدایی

? ما این‌طوری زندگی می‌کنیم
نویسنده و تصویرگر: مت لموث
مترجم: #سحر_ترهنده

? ندای مرداب
نویسنده: داوید کالی
تصویرگر: مارکو سوما
مترجم: ناهید خدایاری

? آنتون و برگ‌ها + آنتون شعبده‌بازی می‌کند!
نویسنده و تصویرگر: اوله کنه‌که
مترجم: رؤیا مکتبی‌فرد

? مجموعه‌ی «داستان‌های شگفت‌انگیز علم»
نویسنده: چارلی ساموئلز
مترجم: ماندانا فرهادیان
???
? مجموعه‌ی «داستان‌های بی‌پایان»
نویسنده: احمد اکبرپور
تصویرگر: مهناز سلیمان‌نژاد

? مدرسه‌ی حشرات باحال ۱
نویسنده: وو شیانگ‌مین
تصویرگر: ژوانگ جیان‌یو، #شیا جی‌ان
مترجم: معصومه معراجی
?
لاک‌پشت پرنده فهرستی از آثار منتخب کودکان و نوجوان است که از سوی مؤسسه‌ی شهرکتاب و پژوهشنامه‌ی ادبیات کودک و نوجوان منتشر می‌شود.

? به همه‌ی نویسندگان، تصویرگران و مترجمان این کتاب‌ها تبریک می‌گوییم و برایشان آرزوی موفقیت‌های بیشتر داریم.

cover-hayolaye-rngha

هیولای رنگ‌ها؛ من گاهی سبزم، گاهی زرد، گاهی آبی و خیلی وقت­‌ها صورتی

هیولای رنگ‌­هاداستان خود ماست وقتی سردرگمیم و وقتی نمی­‌دانیم دقیقاً چه‌مان است؟! ماجرای احساسات ما است. احساس­‌هایی که گاهی قاطی می­‌شود و نمی‌­دانیم دقیقاً الان چه رنگی هستیم. چه می‌خواهیم و چه حسی داریم؟!

شادی خیلی زود همه‌گیر می‌­شود.

مثل خورشید می‌­درخشد

و مثل ستاره چشمک می­‌زند.

وقتی شاد باشی می‌خندی، می‌­پری، بازی می‌­کنی..

و دلت می‌­خواهد شادی‌­ات را با دیگران قسمت کنی.

غم همیشه انگار یک چیزی کم دارد.

مثل دریا ملایم است

و مثل روزهای بارانی دلچسب.

وقتی غمگین باشی قایم می‌­شوی،

دلت می‌­خواهد تنها باشی…

و حوصله‌­ی هیچ کاری را نداری.

هیولای رنگ‌­ها داستان خود ماست وقتی سردرگمیم و وقتی نمی‌­دانیم دقیقاً چه‌مان است؟! ماجرای احساسات ما است. احساس‌­هایی که گاهی قاطی می‌­شود و نمی‌­دانیم دقیقاً الان چه رنگی هستیم. چه می‌خواهیم و چه حسی داریم؟!

داستان هیولای رنگ‌­ها ماجرای یک هیولا است که احساساتش قاطی شده، خودش هم از این ماجرا حسابی گیج و آشفته‌حال است. اما با آشفتگی‌اش چه کند؟! نمی‌­داند الان حالش چطور است! غمگین است یا دلتنگ؟ یا شاید هم هیچ‌کدام. فقط حوصله‌­اش سر رفته؟! برای همه‌مان بارها و بارها پیش آمده سردرگم باشیم و پریشان و ندانیم الان دقیقاً همین الان چه می‌­خواهیم تا حال‌مان خوب شود؟!…

حالا دختر کوچولوی داستان سر می‌­رسد او که کاملاً بی‌رنگ است، دست هیولای داستان را می‌­گیرد و می‌­برد تا با احساس­‌هایش آشنا کند. دخترک کمک می‌­کند تا هیولا که همه‌­ی احساس­‌هایش مثل کاموایی پیچ در پیچ به هم گره خورده احساس‌­هایش را بشناسد و مرتب‌شان کند. و هر کدام را در شیشه‌­ی خودش بگذارد.

دخترک برای هیولا شرح می‌­دهد که شادی چه شکلی است. و چه رنگی!

واقعاً شادی چه شکلی است؟ شبیه سازدهنی امیرو؟ شبیه معلم ماتیلدا؟ شبیه بلیت چارلی در کارخانه شکلات سازی؟

شادی هر شکلی که باشد، رنگش زرد است. پرانرژی، پرحرارت، وحشی و دونده…

دخترک بی‌رنگ دست هیولا را می‌گیرد و او را به دنیای شادی‌ها می‌برد و با هم زرد می‌شوند. می‌خندند و شادی را تماشا می‌کنند.

دخترک و هیولا به دنیای غم می‌روند، دنیای آبی کبود. دنیای غم را از پس پشت نگاه دخترک معرفی می‌کنند «غم انگار همیشه یک چیزی کم دارد..» دخترک و هیولا غمگین در کنار تصویر می‌نشینند و غم را تجربه می‌­کنند. دخترک می‌گوید: «وقتی غمگین باشی قایم می‌­شوی، دلت می­‌خواهد تنها باشی… و حوصله‌­ی هیچ کاری را نداری.»

و بعد با رنگ عصبانیت روبه‌رو می­‌شویم. هیولای رنگ‌­ها وارد سرزمین سرخ عصبانیت می‌­شود. خشم را تجربه می‌­کند و بعد وارد سرزمین ترس می‌­شود. راوی داستان برایش می‌­گوید: «… وقتی که بترسی کوچک و ضعیف می‌­شوی و فکر می‌­کنی نمی­‌توانی…»

و بعد در این کتاب با رنگ­‌ها همراه می‌­شویم. سبز می‌­شویم، رنگ آرامش می‌­شویم، لبخند می‌­زنیم و عاشق می­‌شویم و صورتی می‌­شویم و…

احساسات دیگر چیست؟

شاید برای کودکان گروه سنی الف و ب باید پیش از همه­‌ی این‌ها وارد این تعریف بشویم که احساسات دیگر چه چیزی هستند؟ اما کتاب بی‌آنکه وارد این گونه تعاریف پایه بشود، صاف می‌­رود سر اصل مطلب و می‌­گوید، وقتی عصبانی هستی چطور است. وقتی شاد هستی چطور؟ و وقتی غمگینی و آرامی و… همین مخاطب را یک قدم جلو پرت می‌­کند. نه تنها او با خواندن کتاب به شکلی با مفهوم احساس مواجه می‌­شود، بلکه انواع آن را می‌شناسد، تمیز می‌­دهد و می‌­داند هر کدام چه شکلی است.

جایی خواندم خانم سحر ترهنده مترجم کتاب در خصوص این کتاب چنین گفته: «…دورانی در زندگی انسان وجود دارد که نمی‌تواند نامی برای احساسش انتخاب کند، به‌خصوص بچه‌های کوچک. این کتاب با تصاویری جذاب و متنی شاعرانه به آن‌ها کمک می‌کند که در این راه با احساسات رنگی خودش آشنا شود.»

از همه­‌ی این­ها که بگذریم یادمان باشد کتاب هیولای رنگ­‌ها یک کتاب تصویری است. کتاب تصویری را هم بخوانیم و هم ببینیم. خط به خط، واژه به واژه، فریم به فریم. می­‌توانیم میان تصاویرش فرو برویم، توی صفحاتش قدم بزنیم و دنیای میان رنگ‌­ها را نگاه کنیم.

سولماز خواجه‌وند
وینش

shafahi1 [@tutibooksir]

ویدیو: اهمیت بازنویسی ادبیات شفاهی ایران؛ فروغ‌الزمان جمالی

ادبیات شفاهی، به‌ویژه افسانه های جن و پری، از جنبه‌های مختلفی مورد توجه قرار می‌گیرد؛ مانند مردم‌شناسی، زبان‌شناسی و به طور کلی در حوزه‌ی قصه‌پژوهی. اما پدر و مادرها، مربیان و مروجان کتاب‌خوانی بیشتر به تأثیر این افسانه‌ها و قصه‌ها بر کودکان علاقه‌مندند.
 
فروغ‌الزمان جمالی، دبیر مجموعه‌ی قصه‌هایی از ادبیات شفاهی ایران، در این ویدیوی کوتاه درباره‌ی اهمیت بازنویسی ادبیات شفاهی، نقش مهدی آذر یزدی و ویژگی‌های این مجموعه‌ی طوطی صحبت می‌کند.
 
عنوان‌های این مجموعه:
– دختر نارنج و ترنج
– خاله پیرزن
– خاله سوسکه
– عمو نوروز و پیرزن
– کچل تنبل و دیو پخمه
– ماچوچه و کلاغ
– موش گرسنه
– نخودک و دیو کلک
– نمکی
– ننه ماهی

استدلال‌های بد؛ هنر حرف حساب زدن

استدلال‌های بد؛ هنر حرف حساب زدن

کتاب تصویری استدلال‌های بد از هنری فراموش‌شده به اسم «حرف حساب زدن» می‌گوید. این کتاب به قول نویسنده‌اش علی الموسوی برای تازه‌واردان به حوزه‌ی استدلال منطقی نوشته شده است. الموسوی رایج‌ترین خطاهای استدلال را جمع‌آوری کرده و هم‌خوان با تصاویر کتاب به بررسی خطاهای آن استدلال پرداخته است.

کل دنیا بر پایه‌ی گفت‌وگو می‌چرخد. همه دارند برای بقا همدیگر را با حرف زدن مجاب می‌کنند. در بیشتر شغل‌های امروزی هنر سخنوری حرف اول را می‌زند. هرکس بتواند بهتر دیگری را با حرف‌هایش اقناع کند پیروز ماجراست و خسران‌دیده آدم‌هایی هستند که نمی‌توانند خوب حرف بزنند. اما چه‌قدر از این حرف‌هایی که روزانه رد و بدل می‌شود حرف‌های درست و حسابی است؟ آدم‌ها چه‌قدر از سفسطه و مغلطه برای پیشبرد حرف‌هایشان استفاده می‌کنند؟ آدم‌ها چه‌قدر از حرف زدن برای قلدری و تخریب کردن بقیه استفاده می‌کنند؟ تا حالا شده است در شبکه‌های اجتماعی اظهارنظری بکنید و با واکنش عجیب و به زعم خودتان ناعادلانه‌ی کاربران روبه‌رو شوید؟ گاهی ریشه‌ی این تخریب‌ها این است که گوینده‌ها درست فکر کرده‌اند، اما اشتباه بیان کرده‌اند. گاهی از استدلال‌های اشتباه به نتایج درست رسیده‌اند و گاهی با ربط و بی‌ربط کردنِ ادله به پیامی رسیده‌اند که در نگاه اول درست به نظر می‌رسد. از جایی به بعد به این نتیجه می‌رسیم که حرف حساب زدن هنر است. چه اگر فکر می‌کنید این هنر را دارید، و چه فکر می‌کنید ندارید سری به کتاب تصویری استدلال‌های بد بزنید و برای هر کودک و نوجوان و بزرگسالی که در آستانه‌ی ابراز عقاید و افکارش به صورت مستقلانه است آن را بخوانید و درباره‌اش صحبت کنید.

کتاب تصویری استدلال‌های بد از هنری فراموش‌شده به اسم «حرف حساب زدن» می‌گوید. این کتاب به قول نویسنده‌اش علی الموسوی برای تازه واردان به حوزه‌ی استدلال منطقی نوشته شده است. الموسوی رایج‌ترین خطاهای استدلال را جمع‌آوری کرده و هم‌خوان با تصاویر کتاب به بررسی خطاهای آن استدلال پرداخته است. بخشی از این تصاویر از تمثیل‌هایی مانند مزرعه‌ی حیوانات جرج اورول و بخشی دیگر از هیچانه‌های طنزآمیزی مانند داستان‌ها و اشعار لوئیس کارول نویسنده‌ی آلیس در سرزمین عجایب الهام گرفته شده است.

کتاب هر کدام از مغالطه‌ها را اول در یک صفحه‌ی جداگانه تعریف کرده است و بعد با مثال‌هایی آن مغالطه را تشریح کرده و نکته‌ی انحرافی را که باعث می‌شود ما زیاد از آن مغالطه استفاده کنیم توضیح داده است. نویسنده همراه با تصویرگر برای هر کدام از این مغالطه‌های غیرصوری با برقراری دیالوگی یا آوردن نکته‌ای فضایی را برای بهتر درک شدن آن فراهم کرده است. در حقیقت نویسنده از زبان استعاری کمک گرفته است تا بتواند استدلال‌های منطقی را به شیرینی به مخاطب آموزش دهد.

الموسوی سعی دارد با این کتاب خطر استدلال‌های سست را گوشزد کند و به مخاطب نشان دهد که این استدلال‌های بد چه‌قدر در زندگی روزمره‌ی ما جریان دارد و خیلی از حرف‌ها و رفتارهای آدمی تحت تاثیر این استدلال‌هاست. هر کدام از این مغالطه‌ها برای هر کلاسی می‌تواند مبحث درسی باشد که ساعت‌ها دانش‌آموزان روی آن بحث و مجادله کنند.

در آخر کتاب نویسنده تعریف واحدی از اصطلاحات منطقی مانند، استدلال، گزاره، مقدمه، استدلال استقرایی و … آورده که مخاطب با آگاهی بیشتر به خواندن کتاب بپردازد. این تعاریف تلاشی است برای ساده‌سازی کتاب، اما هنوز برخی از قسمت‌های کتاب‌ دچار سخت‌فهمی است و حتما برای کار کردن با کودکان و نوجوانان نیاز به راهنما دارد. مترجم این کتاب دانش‌آموخته‌ی فلسفه علم است و علم‌ورزی در حلقه‌ی کندوکاو را راهی برای آشنایی کودکان با فلسفه و تفکر فلسفی می‌داند. هرچند ترجمه‌ی حسین شیخ‌رضایی که خود یکی از کوشندگان و پژوهشگران حوزه‌ی فلسفه برای کودک است، کار را آسان کرده، اما به نظر می‌رسد محتوای کتاب هنوز پیچیدگی‌هایی دارد. جملات و انتخاب واژه‌ها جای چکش‌کاری دارد ولی در مجموع برای علاقه‌مندان به فلسفه، منطق و حرف حساب زدن جذابیت ویژه‌ای دارد.

وینت سرف، یکی از پیشگامان اینترنت، کتاب استدلال‌های بد را یکی از روش‌های هوشمندانه معرفی تفکر محاسباتی به عموم مردم معرفی می‌کند و سزار هیدالگو فیزیکدان مطرح، این کتاب را به هرکسی که مایل به درک اصول علوم کامپیوتر است توصیه می‌کند.

علی الموسوی نویسنده‌ی کتاب در دانشگاه ام‌آی‌تی و کارنگی ملون علوم رایانه و نرم‌افزار خوانده است و همراه همسر و فرزندش در سانفرانسیسکو زندگی می‌کند. تصویرگری‌های کتاب را هم الخاندرو جیرالدو انجام داده است. تصویرگری‌های جیرالدو به فهم هرچه بیشتر کتاب بسیار کمک کرده است.

زهرا ماهری
وینش

photo_2020-10-10_12-04-20

«چه فکر خوبی!» به فهرست کلاغ سفید ۲۰۲۰ راه یافت

لیلا (رویا) مکتبی فرد، کارشناس بخش فارسی کتابخانه بین‌المللی کودکان مونيخ با اعلام خبر انتشار فهرست كلاغ سفيد ۲۰۲۰ در گزارشى به معرفى آثار ايرانى موجود در اين فهرست پرداخته است:

امسال در بخش فارسی فهرست کلاغ سفید کتابخانه بین المللی کودکان مونیخ چهار اثر از ایران وارد و به مخاطبان بین المللی این فهرست معرفی شد:

? چه فکر خوبی! نویسنده و تصویرگر نرجس محمدی. تهران: طوطی، ١٣٩٨.
? سیمرغ: برگرفته از منطق‌الطیر عطار نیشابوری. بازنویسی مرجان فولاوند؛ تصویرگر محمد بررنگی. تهران: مدرسه، ١٣٩٨.
? دست‌هایم را در باغچه می کارم. فروغ فرخزاد؛ تصویرگر هدی حدادی. تهران: میرماه، ١٣٩٨.
? گفت وگوی جادوگر بزرگ با ملکه جزیره رنگ ها. جمشید خانیان. تهران: افق، زمستان ١٣٩٧ [۲۰۱۹].

همانند بسیاری از پدیده‌ها، اتفاقات و جریان‌های دیگر که امسال تحت تأثیر همه گیری جهانی کرونا قرار گرفته‌اند، فهرست کلاغ سفید امسال نیز با روالی متفاوت و همین طور فورمتی دیگرگون تهیه و منتشر شده است.

امسال برای اولین بار به دلیل محدودیت‌های پستی و برگزار نشدن نمایشگاه کتاب بولونیا که یکی از مهم ترین نقاط دسترسی ما به کتاب‌های جدید ایرانی و همین‌طور سایر زبان ها و ملیت‌هاست، بخش تحریریه فهرست کلاغ سفید موافقت کرد که کار بررسی، ارزیابی و انتخاب نهایی آثار برای درج در فهرست بر اساس نسخه پی دی اف کتاب‌ها انجام شود و برای اولین بار الزام وجود نسخه چاپی کتاب در کتابخانه موقتاً برداشته شد. اما ناشران این آثار در هر حال ملزم هستند در اولین فرصت ممکن نسخه چاپی این کتاب‌ها را به دست ما برسانند.

تفاوت دیگر در شکل انتشار فهرست است، فشارهای اقتصادی ناشی از کرونا موجب شد که کتابخانه به منظور صرفه‌جویی در هزینه‌ها امسال برای اولین بار فهرست را به صورت چاپی منتشر نکند. ناشران و سایر علاقه‌مندان می‌توانند نسخه تمام متن پی دی اف این فهرست را به صورت رایگان دریافت و ذخیره کنند.

شوربختانه به دلیل شکل برگزاری نمایشگاه کتاب فرانکفورت امسال که به صورت نیمه مجازی خواهد بود، مراسم رونمایی از فهرست و معرفی آثار برگزیده نیز که به سنت هر ساله در نمایشگاه انجام می‌شد، امسال برگزار نخواهد شد.

خوشحالم که با وجود تمامی فشارهای اقتصادی ناشی از تحریم‌ها و بحران‌های اجتماعی و سیاسی اخیر، باز هم ناشران ایرانی در حوزه کتاب کودک به صورت حرفه‌ای و با چنین کیفیت بالایی فعالیت می‌کنند. هر چهار اثر انتخاب شده برای درج در فهرست امسال دارای کیفیت رضایت بخش و باعث سرفرازی من به عنوان نماینده ایران و معرف این آثار هستند. به ویژه خشنودم که امسال ترکیب ناشران کمی دیگرگون و متنوع شده بود و ما شاهد حضور پرقدرت انتشارات مدرسه با آثاری ارزشمند و همین طور میرماه به عنوان ناشری گزیده کار بودیم. کیفیت آثار البته محدود به آثار این ناشران نبود و برای مثال از انتشارات نیستان، لوپه تو، سوره مهر، پیک ادبیات، پیدایش، انتشارات فنی ایران و … نیز آثار ارزشمندی دریافت کرده بودیم که کار انتخاب نهایی را واقعاً برای من و همکارانم در کتابخانه دشوار می‌کرد.

به عنوان کسی که سالانه جریان نشر کتاب کودک ایران را دنبال می‌کند، آنچه باعث تأسف بنده می شود، افت کیفیت کتاب های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است که متاسفانه طی دو سال اخیر علیرغم میل باطنی ام نتوانسته ام کتابی در خور و متناسب با سطح کیفیت و معیارهای ما در کتابخانه را از این انتشارات در فهرست بگنجانم. جای خالی آثار خوب کانون را به ویژه در حوزه غیرداستان به خوبی می‌توان حس کرد. ایران امسال هیچ نماینده ای از آثار غیرداستان در فهرست نداشت.

نگرانی عمده‌ام بیشتر از سال آینده و میراث برجای مانده از بحران کرونا برای ناشران کودک و نوجوان ایران است. امیدوارم که علیرغم تمام مشکلات این رشد کیفی همچنان ادامه یابد و ما همچنان شاهد انتشار آثار فاخر، غنی و با کیفیت کودک و نوجوان، حتا به همین صورت محدود، در ایران باشیم.

koodak99

۱۶ مهر؛ روز جهانی کودک

کودکانمان را در آغوش بگیریم و سوار بر قایق کودکی تا دوردست‌های خیال و رؤیا برویم. کمی رنگین‌کمان از جهان کودکان قرض بگیریم و به جهان امروز ببخشیم.

با افکار فرزندانمان همراه شویم و زیبایی‌ها را بهتر ببینیم، با چشم‌هایی که حق دارند همیشه شاد باشند و لب‌هایی که حق دارند همیشه بخندند.

حالا که زیباتر شدیم، در روز جهانی کودک قول بدهیم تا تلاش کنیم برای کودکان دنیایی امن، شاد و آزاد بسازیم. به امید روزی که همه‌ی حقوق کودکان رعایت شود.

?️⁩ تصویر از کتاب قایق کاغذی اثر آناهیتا تیموریان
?️ متن تصویر از کتاب حق دارم کودک باشم؛ نویسنده: آلن سر، تصویرگر: اورلیا فرانتی، مترجم: مهناز کاظمی

photo_2020-10-05_14-39-39

۵ اُکتبر؛ روز جهانی معلم

?‍??‍?‌
این روزها که ویروس کرونا باعث ایجاد اختلال در زندگی انسان‌ها شده است، معلم‌ها با مشکلات زیادی در زمینه‌ی آموزش و پرورش کودکان و نوجوانان روبه‌رو هستند.
سختی برگزاری کلاس‌های آنلاین و رسیدگی مستمر به وضعیت تحصیلی دانش‌آموزان، نقش پررنگ معلمان در آینده‌ی فرزندان ایران را بیشتر از قبل برای ما روشن ساخته است.

?️ روز جهانی معلم را به همه‌ی معلمان تبریک می‌گوییم و امیدواریم در ادامه‌ی این مسیر دشوار موفق باشند.

?️ تصویر از کتاب ما این‌طوری زندگی می‌کنیم
نویسنده و تصویرگر: مت لموث
مترجم: سحر ترهنده